13 maja 2011 o godz. 20:23

„Melanże” na maturze 2011

Agata Boczkowska w swojej prezentacji maturalnej przedstawia "Melanże z Żyletką" obok... "Ody do młodości" Mickiewicza, a także Mrożka i Hłaski. Matura zdana!

Młode pokolenia od zarania dziejów nie potrafiły znaleźć nici porozumienia z pokoleniem starych .
W mojej prezentacji chciałabym przedstawić antynomie młodości i starości w literaturze które uzależnione są od indywidualnych doświadczeń twórcy i epoki w jakiej tworzył.   
Pierwszy utwór który chcę zaprezentować to "Oda do młodości" Adama Mickiewicza – który jest programowym wierszem epoki  Romantyzmu, napisanym  w 1820r.
W tym czasie Mickiewicz należał do stowarzyszenia filomatów – którzy sami siebie nazywali "Republiką młodych" . Ich program polegał na krzewieniu : cnoty, nauki i przyjaźni. Była to grupa której konspiracyjna działalność nie była na rękę władzą carskim i w związku z tym byli prześladowani.
Właśnie w Odzie autor odzwierciedla świat swojej generacji. Rzeczywistość świata młodych – pełna jest marzeń, inicjatyw i planów na przyszłość. Młodość legitymuje sie tutaj z zapałem, aktywnością i nadzieją  na lepsze czasy. Świat ten jest silnie skontrastowany z drugim opisanym w tekście – światem starych- ludzi oświecenia. Ich idee już dawno się wypaliły; są przestarzałe a sposób ich myślenia ograniczony.
Wg Mickiewicza pokolenie starych miało swój czas który minął bezpowrotnie.
Światy w tym wierszu obustronnie się wykluczają, są przeciwstawne niczym antypody.
Tematykę młodości i starości podejmuje również Marek Hłasko w swoim opowiadaniu "Pierwszy krok w chmurach". Fabuła opowiadania nie jest skomplikowana. Autor opisuje sobotnie- wolne od pracy popołudnie w które trzech robotników szukających rozrywki postanawia zabawić się kosztem młodej, zakochanej pary skrytej w krzakach- spędzającej tam swoje pierwsze intymne chwile.
Zaskakująca jest tu reakcja robotników gdyż skutecznie dążą do zakłócenia ich prywatności.
Jak więc łatwo się domyśleć starość w tym tekście to głównie pijani, znudzeni życiem ludzie bez perspektyw- ludzie którzy utracili złudzenia na szczęście, natomiast młodzi to para zakochanych cieszących się sobą i życiem.
Moim zdaniem w swoim postępowaniu robotnicy kierują się zazdrością i życiową frustracją, ponieważ oni  kiedyś również byli młodzi i w historii dwójki zakochanych widzą odzwierciedlenie swojej młodości która zakończyła się dla nich dość drastycznie i doprowadziła ich do stanu (i sytuacji życiowej ) w jakiej się  teraz znajdują. Chcieli poznawać świat lecz ich wyobrażenia z czasem legły w gruzach. Z tego powodu też mszczą się na młodych. Pierwsze doświadczenie seksualne młodych ludzi jest tu przedstawione bardzo znamiennie i ma sens metaforyczny- wiąże w sobie pełnie szczęścia, doświadczenie, poznanie świata a także poczuciem nieśmiertelności. Okazuje się ze jest to jednak szczęście bardzo krótkotrawałe .
W tym tchwi tragizm człowieka. Można również w tym utworze doszukiwać się aluzji ideologicznych do socrealizmu- zapal ludzi budujących nową rzeczywistość po 1945 r. szybko się ostudził ponieważ okazał się złudny i ostatecznie doprowadził do egzystencjalnej pustki.
Przejdźmy teraz do nietypowego podejścia do tematu w dramacie Sławomira Mrożka pt.”Tango”.
Oto jak wygląda rzeczywistość w jego wydaniu:
-Babcia (Eugenia)-koncentruje się na sprawach doczesnych chociaż osoby w jej wieku większość swej uwagi poświęcają Religi i myśleniu o sprawach sakralnych.
-Wujek(Eugeniusz)- to konformista bez swojego zdania.
-Stomil- ojciec Artura, niespełniony artysta, lubiący eksperymenty w sztuce, ideowy anarchista.
-Eleonora-matka Artura, wogóle nie odnajdująca się w roli matki. Jest kobieta od lat wyzwoloną,   wyznającą zasady wolności we wszystkich dziedzinach życia. Natomiast przedstawiciel młodego pokolenia (to):
-Artur: student, buntujący się przeciw postulatom wolności absolutnej swojej rodziny.
Relacje panujące w tym utworze są zaskakujące gdyż role zostają tu odwrócone- ojciec przedstawiciel starego pokolenia dąży do wyswobodzenia się ze wszystkich norm społecznych jak i artystycznych . Z kolei syn tęskni za tradycyjna forma rodziny. Jest to ujecie groteskowe- świat przedstawiony jest w tekście na opak. Rodzinę w tym utworze można interpretować szerzej. Wydaje mi się ze może ona odzwierciedlać się w ówczesnych tendencjach społecznych gdzie przeważały: albo skrajny liberalizm za którym w tym utworze opowiadają się jednostki sędziwe albo skrajny konserwatyzm za którym tęskni młody student.
Ostatnią pozycję którą chciałabym zaprezentować w mojej prezentacji jest powieść Łukasza Gołębiewskiego pod tytułem „Melanże z Żyletką”. Jest to książka współczesnego pisarza związanego z punkowa subkultura – który w języku powieści posługuje się wulgaryzmami, całkowicie odartymi z patosu.
Ma on podkreślić niekonwencjonalny klimat utworu w którym pewna granica antynomii młodości i starości się zaciera. Główny bohater którym jest 34 letni mężczyzna, żyjący z pisania książek , alkoholik- nie mający ustabilizowanej sytuacji uczuciowej- żyje w luźnym związku z 15 lat od siebie młodsza dziewczyna.
Na pierwszy plan wysuwa się skomplikowana relacja związku bohatera (zarazem narratora) z tytułową Żyletka która jest 19-letnią dziewczyna bez matury, nie mająca żadnych perspektyw na przyszłość.
On zaś jest „dojrzałym” facetem , szarpiącym się z samym sobą. Młodość w tej książce jest uosabiana z Żyletka z która główny bohater nie potrafi funkcjonować ale tez nie chce bez niej żyć.
Według mnie problem jaki zarysowuje powieść to niemożność akceptacji praw natury.
Dziewczyna jest tu metaforą młodości samego głównego bohatera z która nie potrafi się rozstać . W finalnej scenie powieści bohater uśmierca swą młoda kochankę, wypychając ją m.in. butelkami po spożytym alkoholu i stawia kukle obok swojego łóżka tak by wciąż czuć jej bliskość, pomimo jej utraty.
Uśmiercenie kobiety/ młodości wiąże się: z niejakim zaakceptowaniem dorosłości (która wkradła się w jego życie niepostrzeżenie ) , pojednanie ze światem a także zdolnością do pewnych kompromisów.
Od tego momentu dokonuje się pewna ewolucja w jego życiu ponieważ zrywa z nałogiem jakim jest picie, zaczyna studiować biblie (pewnego rodzaju powrót „do korzeni”)  i skupia się na pracy.
Moim zdaniem bohater godzi się sam z sobą, zamykając pewien rozdział życia, akceptując „starość” (dorosłość) od której człowiek nie jest w stanie uciec. Zachowując młodość w swej pamięci, nie uczestniczy już w niej bezpośrednio.
Reasumując:
Młodość i starość jest popularnym tematem w literaturze. Jak wynika z moich refleksji pomimo iż problematyka  antynomii młodości i starości , niezależnie od czasów  jest uniwersalna- to przedstawiana jest inaczej w zależności od epoki, w jakiej egzystował dany twórca.
W romantyzmie zaznaczano różnice miedzy pokoleniem romantyków a światem starych – oświeceniowców. Dla Mrożka i Hłaski młodość i starość była potrzebna do oddania pewnego chaosu otaczającego rzeczywistość. Z kolei Gołębiewski skupia się na osobistym znaczeniu antynomii  dla człowieka.

9 komentarzy dla “„Melanże” na maturze 2011

  1. I po co marnować pieniądze na modelowe, banalne prezentacje??? Standardy nie są już w modzie.

    I w końcu odnalazłam twoje dzieło:) Wiedziałam że mnie nie zawiedziesz. Zawsze trzeba podejmować ryzyko a nam się to opłaciło. Tylko pozazdrościć ( wiesz o czym mówię :) Prezentacja super!!! Buziaki

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pole komenatarz jest wymagane.

Zobacz ostatnie wpisy

14 listopada 2017 o godz. 23:38

Fynf und cfancyś

„Cały Zachód jest jak elektryczne wesołe miasteczko podłączone do prądu. Tak samo migające światełkami, bez względu na to, czy się weselisz, czy właśnie zdychasz w metrze”. ~Michał Witkowski

10 listopada 2017 o godz. 23:05

Udany eksperyment

20171110_213351-001

Wynik 0:0 w Warszawie w meczu z Urugwajem, ale mecz mógł się podobać. Dynamiczny, dużo akcji, dużo dalekich podań, jednocześnie efektywna gra obrony. Zagraliśmy w eksperymentalnym ustawieniu i z tak utytułowanym rywalem dawaliśmy sobie dobrze radę. Polska była w tym meczu lepsza, zwłaszcza w drugiej połowie stwarzaliśmy dużo sytuacji. Niestety, zabrakło skuteczności.

3 listopada 2017 o godz. 19:48

Nowe wydanie przewodnika po Albanii

albania light

W Wydawnictwie Pascal ukazało się nowe wydanie przewodnika po Albanii, którego jestem współautorem. Dwa poprzednie ukazały się: w 2013 roku w serii „Praktyczny Przewodnik” i w 2014 roku w serii „Przewodnik Ilustrowany”. Obecna edycja ukazała się w podręcznej, kieszonkowej, serii „Light”. Więcej informacji można znaleźć na stronie wydawnictwa Pascal: http://pascal.pl/albania-pascal-lajt,8,4814.html, ja tymczasem polecam zwiedzania Albanii, najbardziej niezwykłego zakątka Europy.

1 listopada 2017 o godz. 00:08

Kryzys w Hydrozagadce

SONY DSC

8 listopada w klubie Hydrozagadka (Warszawa, ul. 11 Listopada 25) zagra Kryzys, a wcześniej ID. Bilety: 25 zł w przedsprzedaży i 35 zł w dniu koncertu. Start – godz. 20.00.

31 października 2017 o godz. 19:35

Prowadź swój pług przez kości umarłych

„Najlepiej rozmawia się samemu ze sobą. Przynajmniej nie dochodzi do nieporozumień”. ~Olga Tokarczuk

26 października 2017 o godz. 00:53

Pierwsze urodziny Pogłosu

22712382_1889093428086292_4620225699089097730_o

26 października na Pierwszych urodzinach Pogłosu (Warszawa, ul. Burakowska 12) zagrają: The Stubs, Brudne Dzieci Sida i Bräinëater. Start – godz. 19.30, bilety – 20 zł.

18 października 2017 o godz. 18:21

Pijak

23195d99-62cf-4d42-8d0c-fb6cfc50e330

„Oczywiście piłem nie zawsze, właściwie to od niedawna zacząłem pić. Przedtem czułem wstręt do alkoholu, co najwyżej wypiłem kufel piwa, wino wydawało mi się kwaśne, a sam zapach wódki przyprawiał mnie o mdłości. Ale potem nadszedł czas, kiedy zaczęło mi się źle powodzić…” ~Hans Fallada.

8 października 2017 o godz. 20:39

Szampan na Narodowym

wc russia

Ostatni mecz w eliminacjach do Mistrzostw Świata w Rosji dostarczył kibicom sporo emocji. Błyskawicznie strzelona bramka Mączyńskiego, nieco przypadkowa, Zieliński strzelał niecelnie, ale stał tam Mączyński, nie patrzył, huknął, bramkarz mógł tylko patrzeć jak piłka wpada do siatki. Przez chwilę Czarnogóra próbowała podjąć równorzędną walkę, przeprowadzili trzy groźne akcje, ale w 17. minucie dostali drugi cios. Świetnie wypracował akcję Zieliński, wrzucił w pole karne Lewandowskiemu, a ten precyzyjnie podał do wbiegającego Grosickiego i 2:0.

8 października 2017 o godz. 13:55

W „Aqua Vitae” o książce „Irlandzka whiskey”

W numerze 5/2017 magazynu „Aqua Vitae” Bogumił Rychlak recenzuje najnowszą książkę Łukasza Gołębiewskiego pt. „Irlandzka whiskey”.

8 października 2017 o godz. 13:52

Irlandzka whiskey (2017)

cover_irish whiskey

Zamieszkujący tereny dzisiejszej Szkocji Piktowie malowali jeszcze na niebiesko ciała, kiedy Irlandczycy destylowali swój trunek. Po latach posuchy irlandzka whiskey wraca szturmem na światowe rynki. Obecnie jest najszybciej rosnącą kategorią alkoholi. Nowe destylarnie powstają każdego roku w każdym regionie wyspy. Książka jest pierwszym w języku polskim przewodnikiem po świecie irlandzkiej whiskey. Można ją wziąć ze sobą w podróż, mieć w kieszeni odwiedzając puby, słuchając takich pieśni jak „Whikey In The Jar” czy „Molly Malone”. Najpopularniejsze zespoły wykonujące irlandzki folk, to The Dubliners i The Pogues. Obydwie grupy mają własne whiskey! Książka przedstawia nie tylko whisky, lecz także zabytki i miejsca w Irlandii warte odwiedzenia, kiedy podróżujemy szlakiem starych i nowych destylarni.